डिल्लीबजारबाट नख्खु र सुन्धारासम्म : विवादास्पद व्यवसायी दीपक भट्ट र पूर्वमहानिर्देशक प्रदीप अधिकारीको कारागार स्थानान्तरणले उठायो प्रश्न
काठमाडौं, २१ असार । विभिन्न आपराधिक कसुरमा कैद भुक्तान गरिरहेका विवादास्पद व्यवसायी दीपक भट्ट र नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणका तत्कालीन महानिर्देशक प्रदीप अधिकारीलाई डिल्लीबजार कारागारबाट अन्य कारागारमा स्थानान्तरण गरिएको छ।
कारागार व्यवस्थापन विभागको निर्देशनअनुसार शुक्रबार भट्टलाई ललितपुरस्थित नख्खु कारागार र अधिकारीलाई केन्द्रीय कारागार, सुन्धारा पठाइएको हो।
कारागार प्रशासन स्रोतका अनुसार विभागबाट प्राप्त औपचारिक पत्रका आधारमा स्थानान्तरण कार्यान्वयन गरिएको हो।
तर, सुरक्षा संवेदनशीलता, प्रशासनिक व्यवस्थापन वा अन्य कुनै विशेष कारणले उनीहरूलाई सारिएको हो भन्ने विषयमा विभाग वा स्थानीय कारागार प्रशासनले सार्वजनिक रूपमा कुनै स्पष्ट जानकारी दिएको छैन।
एक कारागार स्रोतका अनुसार, "हामीले विभागको निर्देशन कार्यान्वयन गरेका हौं। स्थानान्तरणको विस्तृत कारणबारे हामीलाई जानकारी गराइएको छैन।"
किन चर्चामा छ डिल्लीबजार कारागा र ?
काठमाडौंस्थित डिल्लीबजार कारागार लामो समयदेखि उच्चपदस्थ राजनीतिक नेता, पूर्वप्रशासक, प्रभावशाली व्यवसायी तथा चर्चित अभियुक्तहरू बस्ने कारागारका रूपमा चिनिँदै आएको छ।
अन्य कारागारको तुलनामा यहाँको व्यवस्थापन केही सहज, भेटघाट प्रक्रिया तुलनात्मक रूपमा व्यवस्थित तथा राजधानीमै रहेकाले यसलाई 'भीआईपी कारागार' भनेर टिप्पणी गर्नेहरू पनि छन्।
हाल डिल्लीबजार कारागारमा पूर्वमन्त्री, पूर्वसांसद, पूर्वसचिवस्तरका अधिकारी तथा चर्चित आर्थिक अपराधमा दोषी ठहर भएका व्यक्तिहरू कैद भुक्तान गरिरहेका छन्।
डिल्लीबजार कारागारमा रहेका चर्चित कैदी
हाल त्यहाँ रहेका चर्चित व्यक्तिहरूमा मधेश प्रदेशका पूर्वप्रमुख राजेश अहिराज, एमाले नेता तथा पूर्वमन्त्री टोपबहादुर रायमाझी, पूर्वसांसद तथा व्यवसायी इच्छाराज तामाङ, नेपाल टेलिकमका पूर्वप्रबन्ध निर्देशक सुनिल पौडेल, सुरक्षित मुद्रण केन्द्रका पूर्वकार्यकारी निर्देशक विकल पौडेल तथा नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणका पूर्वमहानिर्देशक सञ्जिव गौतम रहेका छन्।
स्थानान्तरणको कारणबारे बढ्यो चासो
दीपक भट्ट र प्रदीप अधिकारीको स्थानान्तरण सामान्य प्रशासनिक प्रक्रिया मात्र हो वा सुरक्षा तथा अनुसन्धानसँग सम्बन्धित कुनै विशेष कारण छ भन्ने विषयमा विभिन्न अड्कलबाजी भइरहेका छन्। तर सम्बन्धित निकायले औपचारिक धारणा सार्वजनिक नगरेकाले वास्तविक कारण अझै खुल्न सकेको छैन।
कारागार व्यवस्थापनसम्बन्धी जानकारहरूका अनुसार कैदीबन्दीको सुरक्षा, कारागारको क्षमता, स्वास्थ्य अवस्था, अनुशासन, जोखिम मूल्याङ्कन वा प्रशासनिक आवश्यकताका आधारमा समय–समयमा कारागार परिवर्तन गरिनु कानुनी व्यवस्था अन्तर्गतको नियमित प्रक्रिया पनि हुन सक्छ।
पारदर्शिताको माग
उच्च प्रोफाइलका कैदीबन्दीको स्थानान्तरण हुँदा त्यसको कारण गोप्य राख्ने अभ्यासले अनावश्यक शंका र अफवाहलाई बढावा दिने भन्दै पारदर्शिताको मागसमेत उठ्ने गरेको छ।
विशेषगरी चर्चित व्यक्ति वा भ्रष्टाचार तथा आर्थिक अपराधसँग जोडिएका अभियुक्तहरूको हकमा राज्यका निर्णयहरू स्पष्ट र तथ्यमा आधारित रूपमा सार्वजनिक गरिनुपर्ने आवाज कानुनविद् र सुशासन अभियन्ताले उठाउँदै आएका छन्।
यस घटनाले फेरि एकपटक नेपालको कारागार व्यवस्थापन, भीआईपी कैदीबन्दीप्रतिको व्यवहार, कारागारभित्रको समानता तथा पारदर्शितामाथि बहसलाई थप तीव्र बनाएको छ।
अब कारागार व्यवस्थापन विभागले स्थानान्तरणको कारणबारे स्पष्ट धारणा सार्वजनिक गर्छ वा गर्दैन भन्ने विषयलाई पनि चासोका साथ हेरिएको छ।
यो पनि पढ्नुहोस्
सुन्धारा र डिल्लीबजार कारागारमा ‘भिआईपी बन्दी’ को आकर्षण, भट्ट–अग्रवालको भव्य स्वागत
