न्यूज अभियान
हरेक खबर विशेष खबर

काठमाडौं, ५ भदौ ।  बूढानीलकण्ठ नगरपालिका–मा पर्ने बाँसबारीस्थित न्युरो अस्पताल नजिकै भिरालो जमिनमा निर्माण गरिएको एक घर गएराति पहिरोसँगै करिब ४० मिटर तल खसेको छ।

भिरालो भू–भागमा बनाइएको घर पहिरोले बगाएर तल खस्दा ठूलो भौतिक क्षति भए पनि मानवीय क्षति भने हुन पाएन। घटनापछि सोही आसपासका थप दुई घरसमेत उच्च जोखिममा परेका छन्।

स्थानीयका अनुसार लामो समयदेखि भिरालो भू–भागमा अव्यवस्थित रूपमा जग्गा प्लटिङ तथा घर निर्माण हुँदै आएको छ। सस्तो मूल्यमा जग्गा उपलब्ध हुने भन्दै जोखिमयुक्त भिरालो क्षेत्रमा घरजग्गा खरिद गर्ने क्रम बढेपछि यस्ता घटना दोहोरिन सक्ने स्थानीयको चिन्ता छ।

विशेषज्ञहरूले भू–बनोट, पानीको निकास, माटोको प्रकृति र पहिरोको जोखिम मूल्यांकन नगरी भिरालो जमिनमा घर निर्माण गर्दा वर्षायाममा ठूलो जोखिम निम्तिन सक्ने चेतावनी दिँदै आएका छन्।

बाँसबारीको घटनाले पनि ‘सस्तोमा जग्गा पाइयो’ भन्दै जथाभावी जग्गा खरिद गर्ने र घर बनाउने प्रवृत्तिमाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। आज सस्तोमा किनेको जग्गा भोलि घरसहित बग्ने अवस्था आयो भने सस्तोको लोभ जीवनभरको क्षतिमा परिणत हुन सक्छ।

जग्गा दलालले देखाएको आकर्षक मूल्य र आश्वासनकै भरमा घरजग्गा खरिद गर्नुको साटो जग्गाको भौगोलिक अवस्था, माटोको स्थायित्व, पानीको निकास, पहिरोको सम्भावना र निर्माणयोग्यता अनिवार्य रूपमा जाँच गर्नुपर्ने देखिन्छ।

भिरालो जग्गामा घर बनाउनु केवल लगानीको जोखिम होइन, ज्यानकै जोखिम पनि हो। त्यसैले सस्तो मूल्यको प्रलोभनमा परेर जोखिमयुक्त भिरालो जग्गा खरिद नगर्न र त्यस्तो जमिनमा घर निर्माण नगर्न विज्ञ तथा स्थानीय तहले समेत सचेतना फैलाउन आवश्यक छ।

बाँसबारीको पछिल्लो घटनाले स्पष्ट सन्देश दिएको छ—जग्गा सस्तो भएर मात्र सुरक्षित हुँदैन; सुरक्षित जग्गा रोज्नु नै बुद्धिमानी हो। तस्बिर: किशोर शर्मा