न्यूज अभियान
हरेक खबर विशेष खबर

काठमाडौं । तिब्बततर्फबाट भोटेकोशी नदी हुँदै अचानक ठूलो बाढी नेपाल प्रवेश गरेपछि रसुवामा व्यापक क्षति भएको छ । बाढीका कारण रसुवा जिल्लामा मात्रै नेपाल प्रहरीका तीन वटा प्रहरी कार्यालयमा क्षति पुगेको प्रहरी प्रधान कार्यालयले जनाएको छ।

बुधबार बिहान तिब्बततर्फबाट आएको ठूलो बाढी भोटेकोशी नदीमा प्रवेश गरेपछि रसुवाको सीमावर्ती क्षेत्रमा रहेका बस्ती, बजार, सडक तथा सरकारी संरचनामा जोखिम बढेको हो। बाढीको बहाव बढ्दै गएपछि नदी आसपासका क्षेत्रमा उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरिएको छ।

बाढीको प्रभाव त्रिशूली नदी हुँदै तलतर्फसमेत पर्न सक्ने भन्दै त्रिशूलीको तटीय क्षेत्रमा मुग्लिनसम्म उच्च सतर्कता अपनाउन बाढी पूर्वानुमान महाशाखाले आग्रह गरेको छ। रसुवाको टिमुरे तथा आसपासका क्षेत्रमा बाढीले ठूलो क्षति पुर्‍याएको प्रारम्भिक विवरणहरू सार्वजनिक भएका छन्।

बाढीले बजार क्षेत्र, भन्सारसँग सम्बन्धित संरचना, सवारीसाधन तथा अन्य भौतिक सामग्रीसमेत बगाएको बताइएको छ। स्थानीय अधिकारीहरूका अनुसार बाढीको क्षतिको पूर्ण विवरण संकलन गर्ने काम भइरहेको छ।

भोटेकोशीमा आएको बाढीका कारण सुरक्षाकर्मीले नियमित रूपमा सञ्चालन गर्दै आएका प्रहरी संरचनासमेत प्रभावित भएपछि सीमावर्ती क्षेत्रमा सुरक्षा व्यवस्थापन थप चुनौतीपूर्ण बनेको छ।

प्रहरी कार्यालयमै क्षति पुगेपछि प्रहरीको नियमित सेवा, गस्ती तथा उद्धारसम्बन्धी गतिविधिलाई वैकल्पिक स्थानबाट सञ्चालन गर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना हुनसक्ने देखिएको छ। बाढीको तीव्र बहावका कारण मानिस तथा सवारीसाधनको आवतजावतमा समेत जोखिम बढेको छ।

विशेषगरी भोटेकोशी र त्रिशूली नदी आसपासका बस्तीमा रहेका नागरिकलाई नदी किनारमा नजान, सुरक्षित स्थानमा रहन तथा स्थानीय प्रशासन र सुरक्षा निकायको निर्देशन पालना गर्न आग्रह गरिएको छ। नेपालमा यसअघि पनि तिब्बततर्फबाट आएको बाढीले रसुवाको सीमावर्ती क्षेत्रमा ठूलो क्षति पुर्‍याइसकेको छ।

सन् २०२५ मा लेन्दे खोलामा आएको विनाशकारी बाढीले रसुवागढीस्थित नेपाल–चीन जोड्ने मितेरी पुल, सडक, बजार तथा अन्य संरचनामा ठूलो क्षति पुर्‍याएको थियो। त्यसबेला बाढीको कारणको अध्ययन गर्दा तिब्बततर्फको हिमताल फुटेर आएको पानीको प्रभावसमेत देखिएको थियो।

यसपटक पनि अचानक ठूलो परिमाणमा पानी भोटेकोशीमा प्रवेश गरेपछि सीमावर्ती क्षेत्रमा विपद् व्यवस्थापनको पूर्वतयारीमाथि प्रश्न उठेको छ।

विशेषगरी सीमापारबाट आउने बाढीको पूर्वसूचना, तत्काल सूचना आदानप्रदान र जोखिमयुक्त क्षेत्रमा रहेका सरकारी तथा सुरक्षा संरचनाको व्यवस्थापनलाई थप प्रभावकारी बनाउनुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ।

नेपाल–चीन सीमाको महत्वपूर्ण व्यापारिक नाका रसुवागढीसमेत यही क्षेत्रमा रहेकाले बाढीले सुरक्षा संरचनामा मात्रै नभई व्यापारिक गतिविधि र सीमावर्ती पूर्वाधारमा समेत असर पार्न सक्ने देखिएको छ। बाढीका कारण भन्सार क्षेत्रमा रहेका सवारीसाधन तथा सामग्रीमा क्षति पुगेको प्रारम्भिक विवरण आइसकेको छ।

प्रहरी तथा अन्य सुरक्षा निकायले सम्भावित थप जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै उद्धार तथा खोजी कार्यका लागि आवश्यक तयारी गरिरहेका छन्। क्षतिको यकिन विवरण भने स्थलगत निरीक्षण तथा थप सूचना संकलनपछि मात्रै स्पष्ट हुने प्रहरी स्रोतले जनाएको छ।

प्रहरी कार्यालयमै क्षति पुग्नुले सीमावर्ती क्षेत्रमा विपद्को प्रभाव कति गम्भीर हुन सक्छ भन्ने देखाएको छ। त्यसैले अहिलेको प्राथमिकता मानव जीवनको सुरक्षा, जोखिममा रहेका नागरिकको उद्धार, नदी किनारका बस्तीलाई सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण र प्रभावित प्रहरी संरचनाबाट सेवा पुनः सञ्चालन गर्नु बनेको छ।

सम्बन्धित निकायले तिब्बततर्फबाट आउने सम्भावित बाढीका लागि स्थायी पूर्वसूचना प्रणाली, सीमापार सूचना आदानप्रदानको प्रभावकारी संयन्त्र र जोखिमयुक्त स्थानमा रहेका सुरक्षा संरचनाको पुनर्मूल्यांकन गर्नुपर्ने देखिन्छ। अहिले रसुवामा देखिएको अवस्थाले सीमावर्ती जिल्लामा विपद् कुनै स्थानीय घटना मात्र नभई सीमापार प्रकृतिको सुरक्षा चुनौतीसमेत बन्न सक्ने संकेत गरेको छ।